Bị giả chữ ký trong giấy tờ dân sự phải làm sao?

Bị giả mạo chữ ký trên các giấy tờ dân sự (như hợp đồng vay tiền, văn bản chuyển nhượng đất đai, giấy ủy quyền…) là một tình huống pháp lý nghiêm trọng. Việc này không chỉ đe dọa trực tiếp đến tài sản, quyền lợi của bạn mà còn có dấu hiệu của hành vi vi phạm pháp luật hình sự.

Nếu chẳng may rơi vào hoàn cảnh này, bạn cần bình tĩnh và thực hiện ngay các bước xử lý dưới đây để bảo vệ bản thân.

Các bước xử lý ngay lập tức

Chọn hướng giải quyết: Dân sự hay Hình sự?

Tùy thuộc vào bản chất của vụ việc, bạn có thể lựa chọn một trong hai (hoặc cả hai) phương án sau để bảo vệ quyền lợi của mình:

Phương án 1: Khởi kiện vụ án Dân sự tại Tòa án

• Khi nào nên chọn: Khi mục đích chính của bạn là hủy bỏ giá trị pháp lý của tờ giấy giả mạo đó, đòi lại tài sản hoặc không muốn thừa nhận nghĩa vụ (ví dụ: bị giả chữ ký để vay tiền).

• Cách làm: Nộp đơn khởi kiện lên Tòa án nhân dân cấp quận/huyện nơi bị đơn cư trú. Yêu cầu Tòa án tuyên bố giao dịch dân sự đó là vô hiệu do bị lừa dối/không có sự tự nguyện (theo Điều 122 và Điều 127 Bộ luật Dân sự 2015).

• Hậu quả pháp lý: Khi Tòa án tuyên bố văn bản vô hiệu, các bên phải hoàn trả cho nhau những gì đã nhận. Bạn không phải chịu trách nhiệm đối với các nghĩa vụ ghi trong văn bản giả mạo đó.

Phương án 2: Tố giác tội phạm đến Cơ quan Công an

• Khi nào nên chọn: Khi hành vi giả chữ ký nhằm mục đích chiếm đoạt tài sản của bạn (như giả chữ ký bán đất, rút tiền ngân hàng) hoặc gây thiệt hại nghiêm trọng.

• Cách làm: Làm đơn tố giác tội phạm kèm theo các chứng cứ hiện có gửi đến Cơ quan Cảnh sát điều tra công an cấp quận/huyện.

• Hậu quả pháp lý: Người giả mạo chữ ký có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự về tội “Lừa đảo chiếm đoạt tài sản” (Điều 174 Bộ luật Hình sự) hoặc tội “Làm giả con dấu, tài liệu của cơ quan, tổ chức; tội sử dụng con dấu hoặc tài liệu giả của cơ quan, tổ chức” (Điều 341 Bộ luật Hình sự).

Lưu ý cốt lõi về Giám định Chữ ký:

Kết luận giám định của Cơ quan giám định tư pháp (như Viện Khoa học hình sự) là chứng cứ duy nhất có giá trị pháp lý tuyệt đối để khẳng định chữ ký là thật hay giả. Tòa án hoặc Công an sẽ căn cứ vào kết luận này để phân xử. Bạn sẽ phải chuẩn bị các tài liệu có chữ ký thật của mình trong quá khứ để làm “mẫu so sánh”.

Nếu vụ việc có giá trị tài sản lớn hoặc phức tạp (liên quan đến đất đai, thừa kế), bạn nên tham vấn ý kiến của Luật sư để được hỗ trợ soạn thảo đơn từ và tham gia tố tụng nhằm bảo vệ quyền lợi một cách tốt nhất.