Điều kiện để thành lập doanh nghiệp theo Luật Doanh nghiệp?

Chào bạn, việc cùng bạn bè khởi nghiệp là một bước đi rất thú vị! Để quá trình thành lập công ty diễn ra thuận lợi và đúng luật, bạn và các cộng sự cần đối chiếu với Luật Doanh nghiệp 2020 (và các văn bản hướng dẫn áp dụng cho năm 2026).

Điều kiện thành lập doanh nghiệp được chia thành 4 nhóm nội dung cốt lõi sau đây:

1. Điều kiện về chủ thể (Ai được thành lập công ty?)

Hầu hết mọi người đều có quyền thành lập doanh nghiệp, trừ các đối tượng bị cấm theo Điều 17, bao gồm:

• Cán bộ, công chức, viên chức theo quy định của pháp luật.

• Sĩ quan, hạ sĩ quan, quân nhân chuyên nghiệp trong quân đội, công an.

• Người đang bị truy cứu trách nhiệm hình sự, đang chấp hành hình phạt tù.

• Người chưa thành niên (dưới 18 tuổi), người bị hạn chế hoặc mất năng lực hành vi dân sự.

Lưu ý: Bạn và các bạn của mình cần đảm bảo không thuộc các nhóm trên và có đầy đủ năng lực hành vi dân sự.

2. Điều kiện về tên và trụ sở doanh nghiệp

Đây là bộ nhận diện pháp lý của công ty:

• Tên doanh nghiệp: Phải bao gồm hai thành tố: Loại hình doanh nghiệp (ví dụ: Công ty TNHH hoặc Công ty Cổ phần) + Tên riêng. Tên không được trùng hoặc gây nhầm lẫn với các doanh nghiệp đã đăng ký trước đó trên phạm vi toàn quốc.

• Trụ sở chính: Phải có địa chỉ xác thực trên lãnh thổ Việt Nam (số nhà, ngõ, phố/thôn, xã/phường…).

  • Lưu ý quan trọng: Không được đặt trụ sở công ty tại căn hộ chung cư (trừ phần diện tích thương mại được phép kinh doanh) hoặc nhà tập thể.

3. Điều kiện về ngành, nghề kinh doanh

Luật quy định doanh nghiệp được làm tất cả những gì pháp luật không cấm, tuy nhiên:

• Ngành nghề cấm: Tuyệt đối không được kinh doanh (ví dụ: ma túy, pháo nổ, mua bán người…).

• Ngành nghề kinh doanh có điều kiện: Nếu bạn kinh doanh các mảng như giáo dục, du lịch, bất động sản, thực phẩm… thì ngoài Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp, bạn cần đáp ứng các điều kiện riêng (vốn pháp định, chứng chỉ hành nghề, giấy phép con).

4. Điều kiện về vốn và hồ sơ đăng ký

• Vốn điều lệ: Luật không quy định mức vốn tối thiểu cho hầu hết các ngành nghề (bạn có thể đăng ký 10 triệu hoặc 10 tỷ tùy năng lực). Tuy nhiên, các thành viên phải góp đủ số vốn đã cam kết trong vòng 90 ngày kể từ ngày được cấp giấy phép.

• Hồ sơ bao gồm:

  1. Giấy đề nghị đăng ký doanh nghiệp.

  2. Điều lệ công ty (đây là “hiến pháp” riêng của nhóm bạn).

  3. Danh sách thành viên (đối với công ty TNHH) hoặc cổ đông sáng lập (đối với công ty CP).

  4. Bản sao giấy tờ định danh (CCCD/Hộ chiếu) của các thành viên.

Một vài gợi ý cho nhóm bạn:

Nếu nhóm của bạn có từ 2 đến 50 người, loại hình phổ biến nhất là Công ty TNHH hai thành viên trở lên. Nếu bạn dự định sau này sẽ huy động vốn từ công chúng hoặc lên sàn chứng khoán, bạn nên chọn Công ty Cổ phần (cần tối thiểu 3 người).

Lời khuyên: Trước khi nộp hồ sơ, bạn nên tra cứu tên công ty dự định đặt trên “Cổng thông tin quốc gia về đăng ký doanh nghiệp” để tránh bị trùng lặp.